Sơn La “bứt phá” để xây dựng nông thôn mới bền vững

Ông Hà Quyết Nghị Giám đốc sở NN&PTNT Sơn La

Sơn La là một trong những tỉnh miền núi khó khăn của cả nước. Ông có thể cho bạn đọc biết bức tranh toàn cảnh về NTM ở Sơn La hiện nay?

Ông Hà Quyết Nghị: Báo NTNN//Dân Việt/Trang Trại Việt đã nhận định rất đúng về thực trạng tam nông của Sơn La năm 2017. Đúng là Sơn La chúng tôi trong năm vừa qua đã chịu ảnh hưởng rất lớn từ thiên tai, nhưng kết quả đạt được trong xây dựng NTM vẫn vượt kế hoạch với 8 xã được công nhận đạt chuẩn NTM, nâng tổng số xã đạt chuẩn NTM trong tỉnh đến nay lên 16 xã.

Nhiều vườn bưởi Diễn đã tạo cho nông dân Sơn La có mức thu nhập cao và ổn định.

Không chỉ có vậy, với các xã còn lại trong tổng số 188 xã xây dựng NTM ở Sơn La, chúng tôi cũng đạt những kết quả quan trọng theo Bộ tiêu chí cụ thể: 8 xã đạt từ 15-18 tiêu chí, 35 xã đạt từ 10-14 tiêu chí, 129 xã đạt từ 5-9 tiêu chí; đặc biệt là không còn xã nào đạt dưới 5 tiêu chí.

Kết thúc năm 2017, tổng mức bình quân NTM trong toàn tỉnh đạt 9,31 tiêu chí/xã. Kết quả đó tuy chưa thật sự như mong muốn, nhưng đã tạo tiền đề quan trọng cho xây dựng NTM của Sơn La trong những năm tiếp theo.

Ban chỉ đạo NTM của Sơn La đã có “bí quyết” gì để vừa hoàn thành nhiệm vụ mà không gây ra áp lực nợ nần như 1 số địa phương khác đã vướng phải trong thực hiện NTM?

Ông Hà Quyết Nghị: Đây quả thật là một câu hỏi khó và hay! Cha ông ta có câu “Liệu cơm, gắp mắm” và chúng tôi cũng đã thực hiện như vậy. Trong xây dựng NTM ở Sơn La, chúng tôi cũng mong muốn có nhiều xã cán đích nhanh hơn, có kết quả cao hơn, những con số thành tích lớn hơn… Nhưng với thực tế của Sơn La thì không thể nóng vội, ép buộc, chạy theo thành tích. Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Sơn La cũng rất quan tâm tới nội dung này nên đã có những quyết sách quan trọng để vừa tạo lực, kích cầu NTM, vừa huy động hợp lý sự đóng góp của người dân và không tạo nên những khoản nợ công cho xã, bản.

Ban chỉ đạo NTM các cấp trong tỉnh đã đẩy mạnh công tác chỉ đạo, tuyên truyền, hướng dẫn, định hướng để giúp cơ sở phát huy nội lực, đẩy mạnh tiến độ nhưng không hao kiệt sức dân, không “mang công, mắc nợ” dẫn tới bức xúc xã hội.

Cây chè Sơn la đã thành thương hiệu nổi tiếng không chỉ trong nước mà còn với nhiều quốc gia khác.

Kết quả đạt được trong xây dựng NTM của Sơn La năm vừa qua so với điều kiện thực tế của tỉnh là rất đáng khích lệ. Chúng tôi đã vận dụng rất hiệu quả giữa khả năng nguồn vốn với huy động sức dân và thực tiễn của từng địa bàn để đầu tư và phát huy nội lực hiệu quả nhất. Với những vùng thuận lợi, thu nhập của người dân ở mức khá trở lên thì tuyên truyền và đẩy mạnh đầu tư vào các tiêu chí: Văn hóa, giáo dục, vệ sinh môi trường… nhằm hoàn thiện sức mạnh tổng thể trước khi cán đích.

Với những địa bàn nhiều khó khăn, mà Sơn La thì chủ yếu là địa bàn nhiều khó khăn (cười - PV) thì chúng tôi phải tính tới việc đầu tư vào lĩnh vực nào trước để tăng thu nhập cho người dân. Nếu khó khăn về thủy lợi thì phải làm thủy lợi trước; nếu khó khăn về điện thì phải xây dựng lưới điện trước, nếu khó khăn về giao thông thì phải kiên cố hóa đường giao thông ngay…

Với những tiêu chí nào mà chưa thể có vốn đầu tư thì phải làm tuyên truyền tốt để nâng cao nhận thức của người dân, tạo sự đồng thuận cao khi triển khai thực hiện. Có những việc không cần huy động nhiều tiền, nhưng phải vận động kiên trì để người dân thay đổi nhận thức, chuyển hóa thành hành động thực tiễn như: Đưa gia súc ra khỏi gầm sàn, làm nhà tắm, nhà vệ sinh; xử lý rác thải gia đình…

Bằng những việc làm thiết thực đó nên năm 2017, dù nguồn vốn đầu tư có hạn nhưng chúng tôi đã huy động và xây dựng được 94 công trình trường, lớp học; 12 công trình giao thông; 29 công trình thủy lợi, 18 công trình kiên cố hóa kênh mương, 9 công trình y tế, 2 công trình điện, 38 công trình nước sinh hoạt, 87 nhà văn hóa xã… Đồng thời thi công 1.479 tuyến đường giao thông nông thôn với tổng chiều dài 330 km cùng nhiều công trình dân dụng khác trong khu vực NTM nhưng không tạo nên bức xúc xã hội do nợ công vì NTM.

Năm 2018, Sơn La sẽ tập trung vào những mục tiêu nào trong NTM để tạo sự cộng hưởng tăng trưởng nhanh nhất cho Tam nông và trong xây dựng NTM?

Ông Hà Quyết Nghị: Xuyên suốt cả quá trình xây dựng NTM là Bộ tiêu chí mà Trung ương đã qui định và chúng tôi luôn bám sát các tiêu chí đó; đồng thời có cách làm phù hợp thực tiễn để phát huy hiệu quả cao nhất, tạo sự đồng thuận lớn nhất trong nhân dân.

Thực tế, Sơn La là tỉnh nông nghiệp nên muốn phát triển phải tăng cường đầu tư khoa học kỹ thuật cho nông dân; gắn phát triển kinh tế hàng hóa nông sản với thu hút đầu tư, chế biến, tiêu thụ. Bởi vậy nên lãnh đạo tỉnh rất quan tâm hỗ trợ liên kết hợp tác theo chuỗi giá trị giữa hộ nông dân với doanh nghiệp và các đối tác kinh tế. Đến nay Sơn La đã có hàng chục ngàn ha cây công nghiệp, cây ăn quả, rau xanh, hoa tươi cùng hàng trăm ngàn gia súc, hàng triệu con gia cầm và nhiều diện tích nuôi trồng thủy sản.

Chính sách hỗ trợ phát triển chăn nuôi đại gia súc gắn với xây dựng NTM đã giúp nông dân Sơn La phát triển đàn gia súc lớn mạnh.

Những lợi thế kinh tế của từng địa bàn đang được phát huy cao độ, tạo ra ngày càng nhiều nông sản có chất lượng. Chúng tôi đã có 47 chuỗi sản xuất được xây dựng và duy trì hỗ trợ, gồm: 15 chuỗi rau an toàn có sản lượng gần 1.100 tấn/năm; 25 chuỗi quả an toàn (nhãn, bưởi da xanh, xoài tròn, na dai, thanh long ruột đỏ, táo…) với sản lượng gần 1.200 tấn/năm; 2 chuỗi lợn thịt an toàn, 1 chuỗi ong mật an toàn, 4 chuỗi nuôi thủy sản an toàn…

Đặc biệt là nhiều nông sản của Sơn la đã và đang hướng tới thị trường xuất khẩu ngoài nước, như: Chè, cà phê, xoài, chanh leo… Kết quả này rất thiết thực với loại hình kinh tế nông nghiệp vùng cao như Sơn La và sẽ là “xương sống” thu nhập của nông dân, là đòn bẩy hữu hiệu kích cầu NTM trong những năm tới.

Trân trọng cảm ơn ông!