Phát triển kinh tế tập thể: Then chốt là nhân lực

Đây cũng là vấn đề được Liên minh HTX TP Hà Nội hết sức chú trọng trong những năm qua.
Vẫn còn nhiều trăn trở
Hiện tại, đa số các HTX, nhất là HTX nông nghiệp của Hà Nội có quy mô nhỏ, phạm vi hoạt động hẹp, thiếu vốn, thiếu cơ sở vật chất nên khả năng cạnh tranh với các thành phần kinh tế khác còn hạn chế. Những khó khăn trên là rào cản khiến gần 1/2 số HTX, chủ yếu là HTX nông nghiệp trên địa bàn TP hoạt động chưa hiệu quả.

Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là vấn đề then chốt cho sự phát triển các hợp tác xãtrên địa bàn Hà Nội sau chuyển đổi. Ảnh: Trọng Tùng

Tuy nhiên, nguyên nhân sâu xa khiến hoạt động của nhiều HTX chậm đổi mới nằm ở chất lượng đội ngũ cán bộ. Không ít HTX có độ tuổi trung bình của các thành viên lên tới trên 45 tuổi. Nhiều năm qua, không thu hút được thành viên trẻ tham gia góp vốn sản xuất. Trong khi một bộ phận không nhỏ cán bộ, thành viên các HTX nông nghiệp xuất thân từ nông dân nên trình độ chuyên môn, nghiệp vụ chưa cao. Hạn chế này càng được khẳng định qua số liệu thống kê khi số cán bộ quản lý HTX có trình độ từ trung cấp trở lên hiện chỉ đạt trên 35%. Trình độ đội ngũ lãnh đạo còn nhiều hạn chế khiến việc đổi mới tổ chức sản xuất tại nhiều HTX hết sức khó khăn, đặc biệt là trong bối cảnh các ngành kinh tế cạnh tranh ngày một mạnh mẽ hơn.
Không chỉ ở lĩnh vực nông nghiệp, lao động trong các HTX công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp cũng liên tục giảm qua các năm, hiện chỉ còn khoảng 4.500 người, chiếm khoảng 1% lao động ngành công nghiệp của Hà Nội. Ngoài giảm về số lượng, tỷ lệ lao động đã qua đào tạo tại các HTX cũng không cao. Số người có trình độ đại học gia nhập kinh tế tập thể đạt chưa tới 1,5 người/HTX.
Tăng cường liên kết, đào tạo
Nhận thức được tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đối với sự phát triển của các HTX trong bối cảnh hiện nay, những năm qua, công tác liên kết đào tạo được Liên minh HTX TP Hà Nội đặc biệt chú trọng. Theo thống kê của Trung tâm Đào tạo Hỗ trợ và Phát triển HTX, DN vừa và nhỏ (Liên minh HTX TP Hà Nội), năm 2016, Trung tâm đã tổ chức 36 lớp bồi dưỡng nghiệp vụ cho 2.187 lượt thành viên các HTX là Giám đốc điều hành, cán bộ quản lý, kế toán. Đồng thời, liên kết với Trường bồi dưỡng cán bộ HTX (Liên minh HTX Việt Nam), trường Cao đẳng kinh tế kỹ thuật T.Ư, Sở Công thương Hà Nội tổ chức thêm 8 lớp đào tạo nâng cao năng lực cho 304 cán bộ các HTX. Tính riêng 6 tháng đầu năm 2017, Trung tâm cũng đã tổ chức được 10 lớp bồi dưỡng nghiệp vụ quản lý cho 571 cán bộ, thành viên các HTX. Kế hoạch từ nay tới cuối năm 2017, Trung tâm sẽ tiếp tục triển khai thêm 26 lớp bồi dưỡng năng lực cho cán bộ các HTX. 
Để kinh tế tập thể phát triển theo đúng định hướng và việc chuyển đổi theo Luật HTX năm 2012 không là “bình mới rượu cũ”, theo Chủ tịch Liên minh HTX TP Hà Nội Nguyễn Quang Mạnh, bài toán nguồn nhân lực là yếu tố then chốt. Vì vậy tới đây, Liên minh HTX TP Hà Nội sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Trong đó, chú trọng phối hợp với các cơ sở giáo dục để xây dựng những chương trình liên kết đào tạo chuyên sâu, dài hạn. Đơn cử như Lớp cao đẳng quản trị kinh doanh mà Liên minh HTX TP Hà Nội liên kết với Trường Cao đẳng kinh tế kỹ thuật T.Ư tổ chức cho 40 cán bộ quản lý các HTX. Trong đó, thành viên tham gia lớp học được hỗ trợ 50% học phí. Lớp học đã cho thấy hiệu quả thiết thực từ việc thay đổi nhận thức, nâng cao kỹ năng nghiệp vụ quản lý điều hành và sự chuyển biến trong hoạt động của các HTX.