Xây dựng nông thôn mới ở ĐBSCL: Cần một cú hích

 

Nhiều tiêu chí chưa phù hợp

 

Khảo sát tại TP. Cần Thơ, Ban Chỉ đạo xây dựng NTM TP. Cần Thơ đã tham mưu cho UBND thành phố ban hành Bộ Tiêu chí xây dựng NTM cho thành phố gồm 20 tiêu chí (bổ sung thêm tiêu chí 20 về cung ứng dịch vụ công). Tuy nhiên sau 3 năm triển khai thực hiện xây dựng NTM, giữa 2 Bộ tiêu chí này đã bộc lộ những điểm chưa hợp lý, khiến các địa phương lúng túng trong công tác triển khai kế hoạch thực hiện…Ông Nguyễn Văn Thắng, Phó chủ tịch UBND huyện Phong Điền nhìn nhận một thực tế: "Hiện nay, huyện Phong Điền đang gặp khó khi thực hiện 2 tiêu chí nhà văn hóa và chợ nông thôn, do quỹ đất hạn hẹp và nguồn vốn đầu tư tương đối lớn. Để có nguồn vốn thực hiện, chúng tôi đang kêu gọi xã hội hóa từ doanh nghiệp và các thành phần kinh tế khác, tuy nhiên, đến nay, các doanh nghiệp vẫn còn e dè do chưa thấy được lợi nhuận sau đầu tư…”.

 

Còn ở Hậu Giang, ngành Nông nghiệp đã chỉ ra theo quy định của Bộ tiêu chí xã NTM số lao động theo nông nghiệp chỉ chiếm dưới 30% là không phù hợp với các xã vùng sâu, vùng xa và vùng chuyên canh nông nghiệp. ông Nguyễn Đăng Hải, Phó chủ tịch UBND thị xã Ngã Bảy (tỉnh Hậu Giang) cho biết, thời gian qua một số địa phương thực hiện xây dựng NTM cũng đề nghị Ban Chỉ đạo xây dựng NTM của thị xã và tỉnh sớm đề nghị với Trung ương sửa đổi một số tiêu chí cho phù hợp, có như vậy mới thực hiện tốt các tiêu chí đúng với lộ trình đã đề ra.   

 

Tại Hội thảo "Xây dựng nông thôn mới ở ĐBSCL - cơ sở khoa học và thực tiễn” do Học viện Chính trị - Hành chính Khu vực II, Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn phối hợp cùng UBND TP. Cần Thơ đã phân tích và chỉ rõ những bất cập trong thực hiện các tiêu chí. Chuyên viên cao cấp Nguyễn Văn Sơn, Nguyên Phó Vụ trưởng Bộ Nội vụ, Cơ quan đại diện miền Nam cho biết: Bộ tiêu chí quốc gia về NTM mà các địa phương triển khai thực hiện gần 3 năm qua phát sinh một số bất cập; có ít nhất 7 tiêu chí cần phải sửa đổi cho phù hợp với thực tiễn vùng miền. Đó là: thủy lợi (tiêu chí số 3), chợ nông thôn (tiêu chí số 7), nhà ở dân cư (tiêu chí số 9), thu nhập (tiêu chí số 10), chuyển dịch cơ cấu lao động (tiêu chí số 12), hợp tác xã hoạt động có hiệu quả (tiêu chí số 13) và môi trường (tiêu chí số 17)…

 

Bên cạnh đó, việc thực hiện quy hoạch trong xây dựng NTM là  vấn đề mà một số địa phương đang gặp phải nhiều lúng túng. Tiến sĩ Nguyễn Thế Bình, Phó Phân viện trưởng, Phân viện Quy hoạch và Thiết kế nông nghiệp đã chỉ rõ: Theo chủ trương, công tác quy hoạch NTM được giao cho cấp xã tự làm. Tuy nhiên, nhiệm vụ này vượt quá khả năng của nhiều xã, nhất là quy hoạch phát triển sản xuất. Để thực hiện được nhiệm vụ này, hầu hết các xã phải thuê các cơ quan tư vấn của Trung ương và địa phương - kể cả doanh nghiệp tư nhân. Vì vậy, đã bộc lộ một số bất cập. Tình trạng sao chép quy hoạch giữa các xã với nhau đã xảy ra, từ đó không thể hiện được các đặc trưng về kinh tế - xã hội của các vùng miền.

 

Cần sớm sửa đổi

 

Để tạo điều kiện thuận lợi cho 36 xã trên địa bàn TP. Cần Thơ sớm hoàn thành các tiêu chí, Cần Thơ đã đề nghị Trung ương điều chỉnh, sửa đổi một số tiêu chí và điều chỉnh Thông tư hướng dẫn đối với bộ, ngành có liên quan sao cho phù hợp với tình hình thực tiễn tại ĐBSCL nói chung và TP. Cần Thơ nói riêng. 

 

 Để sớm thực hiện được các tiêu chí xây dựng NTM ở vùng ĐBSCL, Tiến sĩ Phạm Hùng, Phó Giám đốc Học viện Chính trị-Hành chính khu vực II, khuyến cáo các địa phương cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách phù hợp, tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng, minh bạch, đẩy mạnh cải cách hành chính; quy hoạch và phát triển đồng bộ hệ thống kết cấu hạ tầng, đặc biệt là mạng lưới giao thông, mạng lưới thủy lợi. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh việc ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, nâng cao sức cạnh tranh hàng hóa nông sản trên thị trường trong nước và thế giới… Muốn làm được, đòi hỏi sự nỗ lực vượt bậc của lãnh đạo các ngành, các cấp, trong đó vai trò chủ đạo vẫn là cấp xã…

 

Chủ trương xây dựng NTM sẽ sớm được hoàn thành một khi các giải pháp, cách thức tiến hành phù hợp với yêu cầu của thực tiễn, phù hợp với điều kiện dân trí và các yếu tố kinh tế - xã hội của vùng miền và các địa phương. Người dân và chính quyền vùng ĐBSCL đang mong chờ Chính phủ sớm có những điều chỉnh, sửa đổi các tiêu chí sao cho phù hợp với điều kiện thực tế, để công cuộc xây dựng NTM thực sự là một cuộc cách mạng phát triển kinh tế, xã hội nước nhà.

 

Quốc Trung