Mùa thu, mùa thảm họa của chim trời

Thợ săn vào mùa

Chúng tôi đến huyện Diễn Châu thấy cò đậu trắng đồng, cứ nghĩ đây là vùng “đất lành, chim đậu”, phong cảnh hữu tình, nhưng anh bạn đồng nghiệp đi cùng bảo: “Đó là cò máy, cò mồi của các tay bẫy cò đó. Bây giờ là mùa thảm sát chim trời. Mỗi cánh đồng cũng có ít nhất 5-6 tay bẫy”.

Chúng tôi tiếp cận Phi, một tay bẫy có thâm niên trong nghề và được anh tâm sự: “Cứ từ đầu tháng 8 đến tháng 10 âm lịch, cò về rất nhiều, các loài chim khác cũng kéo nhau về từng bầy nhưng tui chỉ bẫy cò. Đồ nghề bẫy cò không phức tạp lắm, gồm một chú cò mồi, vài trăm con cò đẽo, 500 que nhựa... Nhưng quan trọng nhất là cò mồi, muốn bẫy được nhiều phải ra đồng từ sáng sớm, chọn địa điểm thích hợp rồi cắm nhựa. Tiếp đến đặt 7 - 8 con cò “máy”, buộc dây cho đứng gần nơi đặt nhựa. Người ngồi nấp trong một chiếc bu làm bằng lá cây che kín, tay cầm cây sào dài khoảng 2m, có một con cò mồi đứng phía trên, cứ nhìn phía hừng đông thấy bầy cò xuất hiện là dùng cò mồi nâng lên hạ xuống để cò trên trời chú ý- kết hợp giật dây để cò máy xõa cánh liên tục, dụ bầy cò trên trời lao xuống. Rứa là a lê hấp, cò lao xuống xõa cánh đậu kiểu chi cũng dính nhựa, nỏ có con mô thoát. Trước đây, mỗi mùa tui cũng kiếm được chục triệu đồng, gấp mấy lần làm ruộng nhưng nay ít hơn vì nhiều người sắm đồ nghề đi bẫy, riêng xóm tui có 17 người".

Chúng tôi chứng kiến những tay bẫy ở cánh đồng Vĩnh Thành trong một buổi sáng mà chóng mặt. Hơn chục đàn cò, mỗi đàn 50 - 200 con đều không thể thoát. Không chỉ bẫy cò, các loài chim di trú khác cũng không thể thoát được “thiên la địa võng” giăng khắp các cánh đồng, cửa biển.

Kiên, một tay bẫy ở cửa biển Diễn Thành, Diễn Châu cho biết: “Trước đây, tui giăng lưới rồi thổi bằng miệng (giả tiếng kêu của chim), may mắn cũng được vài, ba chục con một ngày nhưng bây giờ nhờ có đĩa CD thu tiếng kêu của các loài chim nên mần ăn được, có ngày tui tóm được vài trăm con". Kiên thường giăng lưới ở mép đường dọc theo bờ biển, lưới cao 2m, dài ngắn tùy ý nhưng ít nhất là 100m. Sau đó, Kiên bật loa phát tiếng kêu của chim, loài chim di trú bẫy lưới được chủ yếu là gà lôi, trích, cà cà. “Những loài chim này rất thính, cách 1km chúng đã nghe tiếng kêu, tưởng là tiếng của đồng loại nên đồng loạt bay đến, chúng bay rất thấp, cứ lao vùn vụt không có "số lùi" nên dính lưới là nỏ, có con mô thoát được”, Kiên bảo.

Giá chim năm nay cũng đang tăng mạnh, gà lôi 60.000 đồng/con, cà cà 20.000 đồng/con, trích 30.000 đồng/con, cò 40.000 đồng/con. “Nhờ có nghề bẫy chim mà tui tậu được con xe máy và trang trải cho 5 đứa con ăn học”, Kiên vui vẻ tiết lộ.

Chim trời lên đĩa

Chim trời được bày bán khắp nơi.

Dịp này, khắp các ngả đường, chợ, quán ăn ở Nghệ An đều bày bán đặc sản chim trời. Chúng tôi đến một số chợ ở Diễn Châu, Đô Lương, Quỳnh Lưu , Yên Thành…, mỗi chợ tiêu thụ ít nhất 4.000 - 5.000 con/ngày, chủ yếu là cò trắng, gà lôi, trích, cà cà. Riêng chợ Vinh một ngày tiêu thụ ít nhất 1 tấn chim các loại. Tòng, một lái chim ở TP.Vinh  cho biết, một ngày anh thu gom được trên 2 tấn chim để nhập cho các quán ăn...

Những chú chim bị trói chân, cánh đưa đến chợ chỉ chốc lát là được mua sạch bởi thịt chim ngon và rẻ. Thịt chim có thể chế biến được nhiều món như: chim quay, rán, nướng, sả ớt, chua ngọt, rô ti, xào cà, xáo măng, xáo mùng...

Ở huyện Diễn Châu, chỉ tính riêng khu vực thị trấn đã có trên 30 quán đặc sản chim trời, trung bình mỗi quán tiêu thụ 200 con/ngày. Một chủ quán ăn đông khách nhất thị trấn cho biết, quán của bà tiêu thụ từ 600 - 800 con/ngày. Cứ tính trung bình mỗi quán 200 con, 30 quán đã có 6.000 con chim bị giết mỗi ngày, đây thực sự là con số vô cùng lớn.

Chúng tôi xin dẫn lời ông Chu Văn, một nhà giáo về hưu ở huyện Yên Thành, để kết thúc bài viết này: “Hình ảnh cánh chim, cánh cò đã đi vào ca dao, thơ ca, nhạc, họa, đi vào lời ru của mẹ thấm trong tuổi thơ mỗi người... Cánh cò như biểu tượng cho nét đẹp của đồng quê Việt Nam. Con người đang hủy diệt môi sinh, đồng nghĩa với việc hủy diệt môi trường sống, làm mất cân bằng sinh thái. Chim trời bị giết nhiều thì nạn sâu bọ, cào cào, châu chấu ngày một nhiều. Tác hại thật khôn lường”.   

Điều đáng tiếc là, cho đến nay, chưa có địa phương, ngành chức năng nào đứng ra  hạn chế, từng bước chấm dứt tình trạng này, đẩy những loài chim trời đang đứng trước nguy cơ bị tận diệt.

Theo Tiến Dũng/kinhtenongthon.com.vn