Nghệ An: Doanh nghiệp tranh nhau mua muối chế biến xuất đi Mỹ, Nhật

Diêm Dân thu hoạch muối trên nền ô kết tinh thuộc Hợp tác xã Yên Đông, xã Quỳnh Yên (Quỳnh Lưu). Ảnh: Như Thủy

Quỳnh Lưu là vựa muối lớn nhất tỉnh Nghệ An, nhờ chính sách thu hút đầu tư của địa phương, nhiều công ty, doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư chuyền sản xuất muối sạch, muối iốt; đến nay muối Quỳnh Lưu đã xuất khẩu thành công sang thị trường Mỹ và Nhật Bản.

HTX dịch vụ diêm nghiệp Yên Đông, xã Quỳnh Yên (Quỳnh Lưu) có gần 130 ha với 132 thành viên tham gia sản xuất muối. Những năm trước, muối liên tục rớt giá khiến nhiều diêm dân không còn mặn mà với việc sản xuất; đã có không ít hộ bỏ hoang diện tích làm muối để đi làm ăn xa.

Những năm gần đây, nhờ sự quan tâm của các cấp hỗ trợ vốn, kỹ thuật sản xuất muối hạt sạch, bà con xã viên áp dụng cách sản xuất muối theo phương pháp công nghệ trải bạt HDPE.

Với ưu điểm độ nóng của bạt cao làm cho muối kết tinh nhanh nên năng suất cũng tăng hơn từ 10 - 15% so với cách làm muối thông thường. Đặc biệt, sản phẩm muối hạt to đều, sạch, không lẫn tạp chất như sạn, vôi, đáp ứng được yêu cầu nguồn nguyên liệu đầu vào cho các nhà máy chế biến muối xuất khẩu.

"Được sự hỗ trợ của Chi cục phát triển nông nghiệp tỉnh, Phòng nông nghiệp huyện quan tâm hỗ trợ cho HTX mô hình chuyển đổi chạt lọc với 90ha/130 ha. Hiện nay, HTX đang thí điểm thêm mô hình trải bạt ô kết tinh trên diện tích 10 ha đã cho hiệu quả rõ rệt, giảm sức lao động, tăng thêm thu nhập vì muối đẹp hơn, hạt to trắng; hiện các công ty bao tiêu 100% sản phẩm nên diêm dân rất phấn khởi" - ông Hoàng Văn Chính - Chủ nhiệm HTX dịch vụ diêm nghiệp Yên Đông cho biết.

Muối hạt trước khi đóng gói sản phẩm để xuất khẩu. Ảnh: Như Thủy

Toàn huyện Quỳnh Lưu hiện có gần 600 ha sản xuất muối với sản lượng hàng năm đạt hơn 60.000 tấn; tập trung ở các xã Quỳnh Yên, Quỳnh Minh, An Hoà, Quỳnh Thuận, Quỳnh Nghĩa, Quỳnh Thọ. Nhằm góp phần tăng giá trị hạt muối thô cho bà con diêm dân, những năm qua, huyện đã quan tâm thu hút đầu tư, nới lỏng các thủ tục hành chính để nhiều công ty chế biến muối có cơ hội tìm kiếm vùng nguyên liệu xây dựng nhà máy sản xuất tại địa phương.

Tính đến nay, trên địa bàn huyện đã hình thành 4 nhà máy chế biến muối tinh, muối i ốt gồm Công ty muối HaKaMatSu liên doanh Nhật Bản, Công ty muối Nghệ An, Xí nghiệp muối Vĩnh Ngọc và Công ty TNHH MTV muối xuất khẩu chất lượng cao Việt Nam.

Từ hoạt động chế biến, mỗi năm các đơn vị đã thu mua, bao tiêu khoảng 40.000 -  50.000 tấn muối thô cho bà con diêm dân, doanh thu xấp xỉ đạt 10 tỷ đồng.

Theo ông Hoàng Đức Tình, Quản đốc phân xưởng chế biến muối xuất khẩu chất lượng cao Việt Nam khẳng định: Qua khảo sát vùng nguyên liệu muối từ Bắc vào Nam, chúng tôi thấy muối Quỳnh Lưu đạt tiêu chuẩn để chế biến mặt hàng xuất khẩu. Các hàm lượng sắt, nattri, magiê tự nhiên… trong hạt muối của diêm dân Quỳnh Lưu đúng với tiêu chuẩn yêu cầu của bạn hàng. 

Công nhân phân loại muối tại xưởng chế biến muối xuất khẩu. Ảnh: Như Thủy

Công ty chỉ việc thu mua muối, lọc những vi chất, cát sạn rồi xay đóng gói xuất khẩu chứ không cần phải thêm bớt một tỉ lệ vi chất nào. Điều này đã giúp công ty rất nhiều về mặt giảm nhân công, máy móc công nghệ. Đến nay, xưởng xuất khẩu muối sang Mỹ, Nhật Bản với khối lượng 40 - 60 tấn/ tháng.

Trong khi ngành chăn nuôi, trồng trọt đang gặp khó vì giá rớt thảm thì tín hiệu vui đến với bà con diêm dân khi bước vào thời điểm sản xuất muối chính vụ năm nay giá muối thô đã tăng lên từ 1.600 - 1.700 đồng/ kg (cao hơn từ 40.000 - 50.000 đồng/ tạ so với cùng kỳ năm ngoái). Nhờ đó, người làm nghề lại hối hả ra đồng lao động sản xuất, chạy đua với thời tiết để đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Muối được vận chuyển về kho và sấy khô. Ảnh: Như Thủy

Ông Đậu Đức Năm - Trưởng phòng Nông nghiệp huyện cho biết: Bước vào vụ sản xuất năm nay giá muối tăng lên đáng kể đã khích lệ tinh thần cho diêm dân hăng say sản xuất. Từ đầu năm đến nay, toàn huyện đã thu hoạch được gần 12.000 tấn muối, riêng tháng 6 nhờ thời tiết nắng nóng nên năng suất tăng gấp 5 lần, đạt 7.000 tấn.

Trong thời gian tới, ngoài những chính sách hỗ trợ cải tiến mô hình sản xuất muối của cấp tỉnh, Trung ương thì huyện sẽ có những ưu tiên như miễn thuế; hỗ trợ xây dựng kho muối, đường vận chuyển nguyên liệu cho bà con diêm dân yên tâm phát triển sản xuất, tránh tình trạng bỏ nại, bỏ đồng đi làm ăn xa.