Thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp hiện nay

Được xem là “Hội nghị Diên Hồng” của ngành nông nghiệp, Hội nghị toàn quốc thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc diễn ra tại TP Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng hồi đầu tháng 8 vừa qua đã khẳng định vai trò và vị trí chiến lược của nông nghiệp, nông thôn, nông dân đồng thời đồng thời xác định doanh nghiệp là động lực chính để tái cơ cấu nền nông nghiệp và chỉ rõ mục tiêu phát triển doanh nghiệp nông thôn, trong đó có doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp.

Nông nghiệp Việt trong thời gian qua cũng đạt được những thành tựu đáng khích lệ với nhiều điểm sáng tươi màu: nước ta đã trở thành nước xuất khẩu gạo thuộc Top 3 thế giới, 1 trong số 20 nước xuất khẩu nông lâm thủy sản lớn trên thế giới. Hiện nay, nước ta đã có 10 mặt hàng nông lâm thủy sản xuất khẩu đạt kim ngạch hằng năm trên 1 tỷ USD, trong đó, có nhiều sản phẩm có vị thế cao trên thị trường thế giới. Nông nghiệp nước ta đã trở thành một nền nông nghiệp sản xuất hàng hoá hội nhập quốc tế ngày càng sâu sắc. Sự phát triển của nông nghiệp và nông thôn đã góp phần quan trọng vào thành công của công cuộc xoá đói giảm nghèo, nâng cao đời sống của nông dân, làm cơ sở ổn định và phát triển kinh tế - xã hội trong nước…

Tuy nhiên, phải nhìn thẳng vào sự thật rằng, bài toán thúc đẩy thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp vẫn đang cần lời giải thỏa đáng. Câu hỏi làm thế nào để đầu tư bền vững, để liên kết hai nhà “doanh nghiệp và nhà nông” thực sự bền vững vẫn làm đau đầu các nhà quản lý, các chuyên gia và bản thân các đối tác hợp tác trong mối quan hệ này. Thiết nghĩ, để chia sẻ với những khó khăn mà doanh nghiệp đầu tư ngành nông nghiệp hiện đang đối mặt, đồng thời đưa ra các giải đáp thỏa đáng cho câu hỏi trên, Nhà nước sẽ trao quyền cho thị trường nhiều hơn. Chính phủ chỉ đóng vai trò kiến tạo, tức là tạo điều kiện và hỗ trợ chứ không phải làm thay vai trò thị trường. Mặt khác, cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân cần phát huy tinh thần khởi nghiệp, sáng tạo, đạo đức kinh doanh, xây dựng văn hóa doanh nghiệp, say mê hơn nữa với nghề để thúc đẩy thành công.

Điều đó cũng có nghĩa là, cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân cần đẩy mạnh tái cơ cấu, tăng cường liên kết, hợp tác kinh doanh, phát huy vai trò đầu tàu trong chuỗi liên kết, chuỗi giá trị nông nghiệp; hỗ trợ nâng cao năng lực của các hộ nông dân, hợp tác xã (HTX) theo hướng sản xuất nông sản sạch.

Đáng chú ý, Nghị định số 57/2018/NĐ-CP ngày 17/4/2018 của Chính phủ về cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn được ban hành hiện đang do Bộ Kế hoạch và Đầu tư phụ trách xây dựng Thông tư hướng dẫn thực hiện một số điều của Nghị định này. Theo Dự thảo, đối tượng áp dụng đối với doanh nghiệp nhận ưu đãi và hỗ trợ là doanh nghiệp được thành lập, đăng ký, hoạt động theo Luật doanh nghiệp và có dự án đầu tư quy định tại khoản 3,4,5, Điều 3 Nghị định số 57/2018/NĐ-CP. Trong đó, Dự thảo đưa ra những quy định chung về miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, tiền thuê mặt nước của Nhà nước; Hỗ trợ nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao, đào tạo nguồn nhân lực, phát triển thị trường; Quy định về thực hiện hỗ trợ sau đầu tư và chế độ báo cáo.

Nghị định 57/2018/NĐ-CP là một chính sách mới để bổ sung hoàn thiện Nghị định 210/2013/NĐ-CP ngày 19/12/2013 về chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn. Hiện, Chính phủ rất quan tâm tới chính sách này vì việc sản xuất nông nghiệp trên địa bàn nông thôn quyết định tới những quy định của hiệp định thương mại tự do (FTA) về hội nhập, nếu nông nghiệp phân tán, thiếu công nghệ, thiếu sự dẫn dắt thì sẽ khó đáp ứng được mục tiêu tiếp tục tăng trưởng.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã quyết liệt yêu cầu, các bộ, ngành, địa phương tổ chức thực hiện tốt Nghị định 57 của Chính phủ về cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn vừa ban hành tháng 4-2018. Đặc biệt, đẩy mạnh rà soát, điều chỉnh, giảm các thủ tục hành chính (TTHC) trong lĩnh vực nông nghiệp, cắt giảm 50% số TTHC thuộc lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Đồng thời, Thủ tướng cũng yêu cầu, Bộ Công thương cần đổi mới cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp, xúc tiến mở rộng thị trường theo nguyên tắc trước khi gieo hạt giống cần nghĩ tới thị trường tiêu thụ ở đâu. Cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân cần phát huy tinh thần khởi nghiệp, sáng tạo, đạo đức kinh doanh, xây dựng văn hóa doanh nghiệp, say mê hơn nữa với nghề để thúc đẩy thành công. Tất cả hãy nỗ lực, chung sức, đồng lòng cùng Chính phủ và người dân đưa các sản phẩm nông nghiệp Việt Nam vươn ra thế giới.

Từ những kinh nghiệm trong thực tế, việc cần làm hiện nay là phải tập trung để tăng cường thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, củng cố mối liên kết bền vững giữa hai nhà doanh nghiệp và nhà nông, cần phải chú ý tới các nội dung liên quan danh mục dự án, thủ tục hành chính, hỗ trợ tài chính…

Tin và hy vọng rằng, với những nỗ lực cao của Chính phủ, quyết tâm của toàn hệ thống chính trị và sự chủ động, sáng tạo của các doanh nghiệp, mối liên kết hợp tác doanh nghiệp – nhà nông sẽ thực sự hiệu quả, là một trong những “đòn bẩy” quan trọng để phát triển nông nghiệp bền vững và thịnh vượng.