Thực phẩm hữu cơ: Đắt có 'xắt ra miếng'?

Là một trong những loại thực phẩm hữu cơ được nhà sản xuất quảng cáo được nuôi theo quá trình không hóa chất, heo trà xanh, heo thuốc bắc được nhiều chị em phụ nữ lựa chọ mặc dù mức giá chênh lệch gấp 2 – 3 lần so với giá thịt heo thông thường.

Heo được uống trà xanh, thuốc bắc

Để đáp ứng nhu cầu sử dụng thực phẩm hữu cơ sạch, đặc biệt là thịt heo sạch, một số công ty đã áp dụng phương pháp nuôi heo bằng cách chọn giống từ giống thuần, không dùng tinh nhân tạo, giống có nguồn gốc từ lợn bố mẹ là lợn hữu cơ; dùng cám từ thức ăn được trồng theo hướng hữu cơ, tuyệt đối không có biến đổi gen (Non - GMO), trong thành phần thức ăn luôn có trà xanh ở nhiều dạng khác nhau phù hợp từng giai đoạn sinh trưởng; lợn uống nước và được tắm bằng nước trà xanh; luôn tuân thủ nghiêm tắc các quy định ghi chép nhật ký quá trình chăn nuôi.

 Thịt heo trà xanh là thực phẩm "hot" nhờ được nuôi bằng phương pháp hữu cơ

Cũng giống như thịt heo trà xanh,  mô hình nuôi thịt heo thuốc bắc của ông chủ trang trại chăn nuôi lợn ở An Khánh (Hoài Đức, Hà Nội) cũng thu hút được khá nhiều sự quan tâm của người tiêu dùng.

Theo ông chủ trang trại này cho hay, thịt heo thuốc bắc không chỉ ăn cám thông thường như các loại lợn khác mà còn được ăn sâu chít, uống thảo dược, thuốc Bắc. Tìm hiểu về nguồn giống, chủ trang trại heo cho biết, heo “thuốc Bắc” thuộc loại lai giữa heo thường và heo mán của Hòa Bình. Cũng có thể là heo trắng nhưng người nuôi phải biết cách kìm hãm, không cho nó lớn quá nhanh. Để tăng thêm độ “xa xỉ” cho loại heo này, các trang trại đã nảy ra sáng kiến là nuôi bằng bột côn trùng hay thuốc Bắc…

Điểm chung của các loại thịt heo được nuôi theo 2 phương pháp này là có giá thành khá cao so với thịt heo thông thường hay thịt heo hữu cơ trên thị trường. Thịt heo thảo dược có giá từ 150 – 180 ngàn đồng/kg thịt hơi. Trong khi đó thịt heo trà xanh cũng chủ yếu từ 269 ngàn đồng. Riêng các loại thịt nạc vai, nạc thăn hay ba chỉ có giá lên tới 299 ngàn đồng, tức cao hơn giá thị trường tới xấp xỉ 200 ngàn đồng/kg.

Thịt heo đắt có “xắt ra miếng”?

Theo báo Nông nghiệp, mặc dù có mức giá cao, song nhiều người tiêu dùng vẫn không ngần ngại bỏ tiền để sở hữu các sản phẩm thịt heo được nuôi theo phong cách độc, lạ này. Theo chị Nguyễn Mai Hương (Thanh Xuân, Hà Nội), thịt heo trà xanh khi luộc lên, nước vẫn nổi bọt nổi nhưng không có màu đục. Mùi vị thịt cũng thơm ngon hơn so với hàng mua tại chợ.

Tuy nhiên, “điểm cộng” khiến chị và nhiều đồng nghiệp ưa thích sản phẩm này là bởi suy nghĩ, heo nuôi bằng trà xanh sẽ chắt chiu được những tinh chất quý giá của loại thảo dược này. Cũng như nhiều người tiêu dùng khác đặt kỳ vọng vào thịt heo thuốc bắc bởi tin rằng, sản phẩm này sẽ bổ dưỡng hơn hẳn nhờ các nguồn nguyên liệu trong thức ăn. 

PGS.TS Vũ Đình Tôn – Trưởng khoa chăn nuôi, Học viện Nông nghiệp Việt Nam phân tích, các đơn vị khi đưa sản phẩm mới ra thị trường cần phải có những đánh giá thực tiễn. “Trong thức ăn chăn nuôi có các loại chất khác nhau, nhưng đặc biệt để chuyển hóa từ thực vật vào động vât không phải lúc nào dễ. Quy trình từ thức ăn đến vật nuôi và cuối cùng là con người, không phải lúc nào cũng “automatic” chuyển hóa được. Dân Việt Nam mình thường suy nghĩ “ăn gì bổ nấy” nhưng thực tế không phải như vậy. Do đó, người tiêu dùng phải cân nhắc bởi họ đang phải mua với giá rất cao nhưng thực sự chất lượng như thế nào lại là một câu hỏi”, PGS. TS Vũ Đình Tôn nhấn mạnh.

Từng cho ý kiến về chất lượng những loại thịt như “thịt heo thuốc Bắc”, “thịt heo thảo dược”, “thịt heo trà xanh”, GS-TS Vũ Duy Giảng - chuyên gia dinh dưỡng vật nuôi cho biết, nguyên tắc chung, các chất dinh dưỡng trong thức ăn có ảnh hưởng đến chất lượng thành phẩm. Việc sử dụng trà xanh, thuốc Bắc hay thảo dược áp dụng vào chăn nuôi heo, là các phương pháp lành tính.

Tuy nhiên, việc các loại thức ăn này có thực sự tác động, ảnh hưởng đến chất lượng thịt hay không thì phải cần các đánh giá khoa học. Về việc người tiêu dùng kỳ vọng chất lượng bổ dưỡng của các sản phẩm này đối với sức khỏe con người, GS Vũ Duy Giảng cho rằng, việc vật nuôi chuyển hóa, tích lũy được nhiều hay ít các chất dinh dưỡng còn phải dựa vào khả năng hấp thụ và chuyển hóa dưỡng chất cũng như các hoạt chất từ thức ăn.

“Khi các loại thức ăn này vào heo, nó sẽ tác động tới toàn bộ cơ quan trong cơ thể như hô hấp, miễn dịch… từ đó giúp heo khỏe mạnh. Nhưng việc kỳ vọng ăn những loại thịt heo này có thể giúp bổ dưỡng hơn cho người dùng là không có cơ sở”, Gs Vũ Duy Giảng nhấn mạnh.

Trao đổi với PV Báo Gia đình và xã hội, TS Nguyễn Văn Cảm (nguyên Giám đốc Trung tâm Chẩn đoán thú y Trung ương) cho hay: “Việc dùng thảo dược làm thức ăn sẽ giúp vật nuôi đào thải được các tồn dư ra ngoài. Tôi cũng bất ngờ trước thông tin một số hộ chăn nuôi ở Việt Nam dùng thuốc Bắc, thảo dược, sâu chít để trộn vào thức ăn cho lợn. Đây là cách khá hay giúp lợn phòng chống bệnh cũng như thịt lợn thơm ngon hơn. Tuy nhiên, người chăn nuôi phải lưu ý trong quá trình nuôi lợn theo phương pháp này thì tuyệt đối không được trộn các chất kháng sinh vào cám hay dùng một số loại thuốc tân dược như thuốc trị Gout, trị khớp vào thức ăn chăn nuôi sẽ gây phản tác dụng”.

Điều đặc biệt mà khách hàng cần lưu ý khi chon thực phẩm hữu cơ là, trên các sản phẩm có dán tem nhận diện, điện thoại liên lạc và đặc biệt là mã nhóm sản xuất để người tiêu dùng có thể tự truy xuất nguồn gốc sản phẩm.