Nuôi đặc sản xứ lạnh – Hướng phát triển kinh tế mới ở Hương Khê

Giữa vùng núi rừng đại ngàn Hương Khê có một nơi khí hậu quanh năm mát mẻ, nguồn nước khe Rào Trình dồi dào, nhiệt độ luôn thấp hơn hẳn các vùng xung quanh. Tận dụng lợi thế thiên nhiên ưu đãi, ông Lê Khắc Tân ở thôn Phú Lâm, xã Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh đã mạnh dạn đưa giống cá tầm – loài thủy sản đặc trưng của vùng nước lạnh – về nuôi thử nghiệm. Kết quả bước đầu mở ra hướng phát triển kinh tế mới đầy triển vọng cho người dân địa phương.

Ông Lê Khắc Tân kiểm tra cá tầm trong ao nuôi tại khu trang trại ở thôn Phú Lâm, xã Hương Khê

Từng là công nhân Ban Quản lý rừng phòng hộ Hương Khê, năm 2011 ông Lê Khắc Tân nhận khoán bảo vệ gần 400 ha rừng trồng. Cùng với đó, ông kết hợp chăn nuôi, thả cá để tăng thu nhập. Trong quá trình sản xuất, ông nhận thấy nước khe Rào Trình quanh năm mát lạnh, mùa hè cao điểm chỉ khoảng 23°C, mùa đông có lúc xuống 10–15°C – điều kiện lý tưởng để nuôi các loài thủy sản xứ lạnh.
Sau khi tìm hiểu tài liệu, học hỏi kỹ thuật và mời chuyên gia thủy sản khảo sát nguồn nước, năm 2021, ông Tân đầu tư hơn 500 triệu đồng để lắp đặt hệ thống ống dẫn nước từ khe về, cải tạo lại các ao nuôi với diện tích khoảng 2.000 m². Trong đó, hơn 100 m² được thiết kế chuyên biệt để nuôi cá tầm, các ao còn lại thả cá tạp (rô phi, diếc…) làm nguồn thức ăn tự nhiên cho cá tầm khi trưởng thành.
Lứa cá đầu tiên gồm 500 con sinh trưởng tốt, đạt trọng lượng 1,8–2,2 kg/con, được thị trường tiêu thụ với giá 250.000–300.000 đồng/kg.

Cá tầm sinh trưởng tốt trong môi trường nước mát, được chăm sóc và quản lý nghiêm ngặt về chất lượng nguồn nước

Từ thành công bước đầu, ông Tân mở rộng quy mô lên 5.000 con/năm, nuôi gối vụ để có sản phẩm cung ứng thường xuyên. Sau 14–18 tháng, cá đạt trọng lượng thương phẩm, được tiêu thụ ổn định trên thị trường. Mỗi năm, gia đình ông xuất bán khoảng 3 tấn cá tầm, doanh thu ước đạt gần 1 tỷ đồng, lợi nhuận khoảng 350 triệu đồng.

Hệ thống bể nuôi cá tầm được thiết kế khép kín, có đường cấp thoát nước và tạo ôxy đảm bảo môi trường nuôi ổn định

Ông Lê Khắc Tân chia sẻ:“Cá tầm sống tầng đáy, ăn chìm. Khi cá nhỏ, tôi cho ăn thức ăn công nghiệp; khi lớn hơn, bổ sung cá tạp xay nhỏ để thịt cá săn chắc, thơm ngon. Ban đầu nhiều bỡ ngỡ, nhưng nhờ học hỏi và được hỗ trợ kỹ thuật, tôi đã nắm vững quy trình nuôi.”

Nguồn nước khe Rào Trình được dẫn tuần hoàn qua hệ thống ống khép kín, đảm bảo dòng chảy liên tục, giàu oxy, giúp cá sinh trưởng tốt. Tuy nhiên, để nuôi cá tầm hiệu quả, người nuôi cần vệ sinh bể thường xuyên, kiểm tra môi trường nước, quản lý lượng thức ăn hợp lý và theo dõi sức khỏe đàn cá để xử lý kịp thời khi có biến động.

Cán bộ kỹ thuật và chủ cơ sở kiểm tra tốc độ sinh trưởng của cá tầm trong ao nuôi.

Ông Phan Đình Long, Phó Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Hương Khê nhận định:
“Mô hình nuôi cá tầm của ông Lê Khắc Tân cho thấy tiềm năng lớn khi khí hậu và nguồn nước nơi đây rất phù hợp. Địa phương sẽ tiếp tục khuyến khích nhân rộng tại các khu vực có điều kiện tương tự như Rào Cam, Rào Giữa, đồng thời gắn với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng trên cung đường đến thác Vũ Môn.”