Sử dụng sữa hàng ngày để cải thiện tầm vóc

Trong thập kỷ qua, bữa ăn của người Việt Nam đã có nhiều biến đổi. Điều tra tiêu thụ thực phẩm năm 2010 của Viện Dinh dưỡng quốc gia cho thấy, khẩu phần trung bình đã được cải thiện rõ rệt (tỷ lệ P:L:G = 15,4:17,6:67) do sự gia tăng đáng kể các thức ăn động vật (đặc biệt là thịt), dầu mỡ, lượng quả chín... làm cho bữa ăn đa dạng và cân đối hơn.

Mức tiêu thụ thịt tăng nhanh (trung bình 84 gam/người/ngày), kéo theo tăng lượng protein khẩu phần, nhưng phần lớn nguồn protein đều từ các thực phẩm như thịt, giò, chả, cá, trứng, đậu, đỗ… chưa mang lại cho khẩu phần tính cân đối và hợp lý cho việc cung cấp, hấp thu và sử dụng canxi cho cơ thể, bởi thịt không phải là nguồn canxi tốt.

.

Mức tiêu thụ sữa trung bình của người Việt Nam hiện chưa bằng một nửa của Thái Lan, bằng khoảng 1/3 của Singapore và kém xa mức tiêu thụ sữa của người châu Âu. Vì thế, đáp ứng nhu cầu canxi của người Việt nói chung mới chỉ đạt ở mức xung quanh 60%. Đối với cơ thể người, đặc biệt là trẻ em, phụ nữ có thai, bà mẹ nuôi con bú, thì sữa và chế phẩm (chứ không phải thịt) mới là nguồn protein và canxi quý giá. Mặt khác, trong điều kiện bữa ăn được cải thiện, thường lượng protein (thịt) tăng không song song với lượng canxi (sữa và chế phẩm), nên có thể làm tăng đào thải canxi và tăng nguy cơ loãng xương.

Theo kết quả tổng điều tra của Viện Dinh dưỡng quốc gia năm 2010 thì chiều cao trung bình của người Việt Nam là 164,4 cm đối với nam và 153,4 cm đối với nữ, thấp hơn nhiều so với người Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc...

Nguyên nhân chủ yếu là do chế độ dinh dưỡng chưa hợp lý, đặc biệt là một khẩu phần canxi thấp, diễn ra trong thời gian dài của người Việt Nam.

Khuyến cáo sử dụng sữa hàng ngày như một phần của chế độ dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe đã được nhất trí cao của nhiều tổ chức quốc tế như Tổ chức Nông - Lương Liên hợp quốc (FAO), Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Chính phủ các nước như Mỹ và Liên minh châu Âu. Tháng 2/2016, Viện Dinh dưỡng quốc gia đã đưa ra khuyến nghị sử dụng sữa và chế phẩm cho người Việt Nam. Theo đó, sữa và chế phẩm từ sữa được khuyến cáo như một thực phẩm trong khẩu phần hàng ngày với mức tiêu thụ phù hợp với nhu cầu canxi theo tuổi và tình trạng sinh lý.

Khuyến nghị sử dụng sữa và chế phẩm được tính theo đơn vị sữa (1 đơn vị sữa tương đương với 100mg canxi). Cụ thể là, từ 3-5 tuổi: 4 đơn vị sữa/ngày; 6-7 tuổi: 4,5 đơn vị sữa/ngày; 8-9 tuổi: 5 đơn vị sữa/ngày; 10-19 tuổi: 6 đơn vị sữa/ngày; 20-49 tuổi: 3 đơn vị sữa/ngày; 50-69 tuổi: 3,5 đơn vị sữa/ngày; ≥ 70 tuổi: 4 đơn vị sữa/ngày; Phụ nữ có thai: 6 đơn vị sữa/ngày và bà mẹ cho con bú cần tiêu thụ 6,5 đơn vị sữa/ngày.

Để góp phần nâng cao tầm vóc người Việt Nam và để thực hiện “Đề án tổng thể phát triển thể lực tầm vóc người Việt Nam giai đoạn 2011 - 2030” thì một trong những nội dung ưu tiên là xây dựng Chương trình sữa học đường cho trẻ mẫu giáo và tiểu học. Ngày 8/7/2016, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt “Chương trình sữa học đường cải thiện tình trạng dinh dưỡng góp phần nâng cao tầm vóc trẻ em mẫu giáo và tiểu học đến năm 2020” tại Quyết định số 1340/QĐ-TTg.

Hưởng ứng Ngày Sữa thế giới do FAO khởi xướng, Hiệp hội Sữa Việt Nam tổ chức Hội thảo “Sữa, sản phẩm sữa với sức khỏe cộng đồng” trong khuôn khổ Triển lãm quốc tế ngành sữa và sản phẩm sữa - Vietnam Dairy 2017, nhằm cung cấp các bằng chứng khoa học, nâng cao hiểu biết của cộng đồng về tầm quan trọng của sữa và các sản phẩm từ sữa, vai trò và giá trị dinh dưỡng của sữa đối với sức khỏe. Sữa và chế phẩm sữa là một trong 8 nhóm thực phẩm đem lại các chất dinh dưỡng quan trọng trong khẩu phần hàng ngày của mọi người dân Việt Nam, đặc biệt là trẻ em, phụ nữ có thai và bà mẹ cho con bú.

“Thông qua sự kiện này, chúng tôi mong muốn có được sự quan tâm hơn nữa của các bậc phụ huynh, nhà trường, các tổ chức đoàn thể đồng hành cùng Hiệp hội Sữa Việt Nam để thay đổi thói quen tiêu dùng lâu nay. Các hiểu biết về mối quan hệ giữa sữa, chế phẩm sữa và sức khỏe là rất cần thiết để mỗi người, mỗi gia đình biết cách thực hiện chế độ dinh dưỡng hợp lý, nhằm phát triển tối ưu tiềm năng di truyền, bảo vệ sức khỏe và từng bước cải thiện tầm vóc người Việt”, đại diện Hiệp hội Sữa Việt Nam nói.