Điều tra áp dụng biện pháp tự vệ đối với phân bón nhập khẩu vào Việt Nam

Ngày 13 tháng 4 năm 2017, Cục Quản lý cạnh tranh (Cơ quan điều tra) nhận được Hồ sơ yêu cầu áp dụng biện pháp tự vệ toàn cầu đối với sản phẩm phân bón DAP nhập khẩu từ các quốc gia/ vùng lãnh thổ vào Việt Nam, với cáo buộc việc gia tăng hàng hóa nhập khẩu đã gây thiệt hại nghiêm trọng đối với ngành sản xuất hàng hóa tương tự trong nước.

Ngày 12 tháng 5 năm 2017, Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 1682A/QĐ-BCT về việc tiến hành điều tra áp dụng biện pháp tự vệ toàn cầu đối với hàng hóa nêu trên.

Bên yêu cầu: Công ty Cổ phần DAP – Vinachem và Công ty Cổ phần DAP số 2 - Vinachem

Hàng hóa bị điều tra: Các loại phân bón vô cơ phức hợp hoặc hỗn hợp có thành phần chính là Đạm (Ni-tơ) và Lân P2O5 trong đó lượng Ni-tơ chiếm ít nhất 7% và lượng P2O5 chiếm ít nhất 30%. Việc bổ sung hoặc trộn thêm các nguyên tố khác như Ma-giê (Mg), Can-xi (Ca), Lưu huỳnh (S), Ka-li (K)… hoặc các nguyên tố vi lượng khác không làm thay đổi về bản chất đặc điểm lý và hoá học cũng như mục đích và đối tượng sử dụng của sản phẩm. Các hàng hóa nhập khẩu thuộc đối tượng điều tra thuộc các mã HS như sau: 3105.10.90; 3105.30.00; 3105.40.00; 3105.51.00; 3105.59.00; 3105.90.00.

Căn cứ Điều 20 của Pháp lệnh về tự vệ, Bộ Công Thương có thể ra quyết định áp dụng biện pháp tự vệ tạm thời trước khi kết thúc điều tra nếu xét thấy việc chậm thi hành các biện pháp tự vệ gây ra hoặc đe doạ gây ra thiệt hại nghiêm trọng cho ngành sản xuất trong nước và thiệt hại đó khó có thể khắc phục về sau.

Vì vậy, Bộ Công Thương khuyến cáo các doanh nghiệp trong quá trình ký kết hợp đồng nhập khẩu hàng hóa thuộc đối tượng điều tra cần lưu ý về khả năng biện pháp tự vệ tạm thời sẽ được áp dụng.

Về quản lý hàng hóa nhập khẩu bị điều tra, căn cứ theo quy định tại khoản 2 Điều 15 của Pháp lệnh về tự vệ, kể từ khi có quyết định tiến hành điều tra cho đến khi kết thúc quá trình điều tra, Bộ Công Thương có thể thực hiện chế độ cấp giấy phép nhập khẩu đối với loại hàng hóa đang là đối tượng điều tra. Việc cấp giấy phép chỉ nhằm mục đích thống kê, không hạn chế về số lượng, khối lượng hoặc trị giá hàng hóa nhập khẩu.

Trong trường hợp Bộ Công Thương áp dụng chế độ cấp giấy phép nhập khẩu, Bộ Công Thương sẽ có thông báo cụ thể.

Theo số liệu của Bộ Công thương, năm 2016, nhập khẩu phân bón dù đã giảm 7% về lượng và 21% về trị giá nhưng tổng lượng nhập khẩu về nội địa vẫn đạt 4,2 triệu tấn, trị giá hơn 1,125 tỷ USD.

Tốc độ tăng nhập khẩu đã quay trở lại, khi quý 1/2017, cả nước đã chi 338 triệu USD để nhập 1,22 triệu tấn phân bón, tăng 31,5% về lượng và gần 24% về giá trị so với cùng kỳ. Đáng lưu ý là mặt hàng phân Ure nhập khẩu trong quí 1 lên tới 231.000 tấn, gấp đôi về lượng so với cùng kỳ năm 2016.

Với lượng phân bón hơn 4,2 triệu tấn đổ về thị trường nội địa trong cả năm 2016 và tiếp đà tăng của quý 1, gây khó khăn tứ bề cho các doanh nghiệp sản xuất phân bón trong nước.