Giá gạo sụt giảm, Chính phủ Thái Lan mạnh tay trợ giúp nông dân

Một cánh đồng sản xuất lúa gạo tại Thái Lan. Ảnh: Nation

CHỈ sau một tuần sử dụng ngân sách cấp khoản vay trị giá 35,8 tỷ baht (tương đương 1,02 tỷ USD) để hỗ trợ cho nông dân trồng lúa gạo thơm, Chính phủ Thái Lan hôm qua (8.11) cho biết đang xem xét đến khoản vay mới 18 tỷ baht vừa được Ủy ban Chính sách lúa gạo Thái Lan thông qua trước đó. Trong điều kiện nguồn cung vượt cầu, giá gạo thế giới đang ở mức thấp khiến gạo Thái Lan cũng rớt giá mạnh, Chính phủ Thái Lan cung cấp khoản vay với điều kiện nông dân phải tích trữ gạo trong 6 tháng nhằm giảm nguồn cung thị trường. Như vậy, hàng triệu nông dân trồng lúa gạo tại Thái Lan sẽ được hưởng khoản vay mới, khoảng 10.500 baht (tương đương 299USD) cho mỗi tấn gạo tẻ (gạo trắng) và 11.300 baht (322,67USD) cho mỗi tấn gạo thơm Pathum Thani.

Theo hãng tin Reuters (Anh), giá gạo thơm hoa nhài 100% của Thái Lan từ cuối tháng 10.2016 chỉ ở mức 725USD/tấn, thấp nhất kể từ khi chạm đáy 710USD/tấn vào đầu năm 2008. Tờ Bangkok (Thái Lan) còn dự báo giá gạo ở Thái Lan tiếp tục giảm sâu trong thời gian tới vì nông dân Thái đang chuẩn bị bước vào mùa gặt. Dự báo trong năm 2016, sản lượng gạo của Thái Lan đạt 25 - 27,7 triệu tấn. Trong khi đó, nhu cầu về gạo trên toàn thế giới đã giảm từ 478 triệu tấn trong năm 2015, xuống còn ước khoảng 473 triệu tấn trong năm nay, tác động đến giá lúa gạo toàn cầu.

Thủ tướng Thái Lan Prayut Chan-o-cha  kêu gọi người dân hợp tác với chính phủ  và cho biết chính phủ sẽ trợ cấp tối đa cho nông dân, qua hình thức cho vay ngắn hạn. Tuy nhiên, động thái này chỉ là giải pháp tạm thời bởi ngân sách có hạn và không mang lại hiệu quả lâu dài. Chính phủ sẽ vạch ra chiến lược dài hạn về vấn đề cung cầu, từ đó ổn định và cân bằng hợp lý giá cả. Trong đó sẽ chú trọng đến mối giao thương từ nông dân đến các cửa hàng bán lẻ và nhà máy, bởi xuất khẩu vốn thường qua các khâu trung gian, chi phí cao khiến chính người sản xuất chịu thiệt. Thái Lan tiếp tục gia tăng chất lượng lúa gạo, giá cả cạnh tranh. Còn Bộ Thương mại Thái Lan khẳng định việc thúc đẩy xuất khẩu gạo trong quý 4.2016 sẽ góp phần thúc đẩy giá gạo Thái tăng trong niên vụ này. Vào cuối năm 2011, Chính phủ Thái Lan từng thông qua các khoản trợ cấp nông nghiệp tổng trị giá khoảng 1,3 tỷ USD, chủ yếu hỗ trợ ngành lúa gạo và cao su.

Thái Lan hiện tại vẫn là nước xuất khẩu gạo lớn thứ hai trên thế giới, sau Ấn Độ, tiếp đến là Việt Nam và Pakistan. Tính từ đầu năm đến nay, Ấn Độ xuất khẩu 6,7 triệu tấn gạo, Thái Lan là 6 triệu tấn, Việt Nam xếp thứ ba với 3,12 triệu tấn. Gạo là một mặt hàng chủ lực ở Thái Lan và cũng là một trong những mặt hàng xuất khẩu chính của quốc gia Đông Nam Á này.  Chủ tịch Hiệp hội các nhà xuất khẩu gạo Thái Lan, ông C-haroen Laothamatas cho biết, Thái Lan đặt mục tiêu xuất khẩu 9,5 triệu tấn vào năm 2016 để vươn lên vị trí xuất khẩu gạo nhiều nhất thế giới  nhưng điều đó không dễ đạt được. Ông C-haroen Laothamatas cũng ủng hộ chính sách trợ cấp của Chính phủ Thái cho nông dân trồng lúa gạo trong điều kiện họ chật vật đối mặt bất lợi về giá cả thông qua các khoản vay nhưng không đồng ý việc Chính phủ can thiệp vào giá lúa gạo.