Chăn nuôi lợn không tiếp xúc – Hướng đi mới nâng cao hiệu quả phòng, chống dịch bệnh

Thứ tư - 15/07/2026 08:43

Trong bối cảnh dịch tả lợn châu Phi và nhiều loại dịch bệnh trên đàn lợn vẫn tiềm ẩn nguy cơ bùng phát, mô hình chăn nuôi lợn an toàn sinh học theo hướng không tiếp xúc đang mang lại hiệu quả tích cực tại xã Trường Lưu (Hà Tĩnh). Mô hình không chỉ giúp người chăn nuôi chủ động phòng, chống dịch bệnh mà còn mở ra hướng phát triển chăn nuôi an toàn, bền vững, phù hợp với điều kiện sản xuất nông hộ.

Gia đình bà Đậu Thị Hòa, thôn Trà Sơn, là một trong những hộ tiên phong áp dụng mô hình. Từ việc cải tạo chuồng trại, kiểm soát chặt chẽ người và phương tiện ra vào, lắp đặt lưới chắn côn trùng đến thực hiện nghiêm quy trình vệ sinh, sát trùng, đàn lợn của gia đình luôn phát triển khỏe mạnh. Hiện gia đình duy trì 6 con lợn nái, mỗi năm cung ứng khoảng 150–200 con lợn giống ra thị trường, tạo nguồn thu nhập ổn định.

Nhờ thực hiện nghiêm quy trình chăn nuôi ATSH theo hướng không tiếp xúc, đàn lợn của gia đình bà Đậu Thị Hòa luôn khỏe mạnh, phát triển ổn định.

Bà Đậu Thị Hòa chia sẻ, sau gần một năm áp dụng mô hình, gia đình đã nắm vững quy trình kỹ thuật. Điều quan trọng nhất là thay đổi thói quen chăn nuôi, hạn chế tối đa việc tiếp xúc trực tiếp với vật nuôi và chỉ vào khu vực chuồng trại khi thật sự cần thiết. Trong khi nhiều hộ chăn nuôi lân cận bị ảnh hưởng bởi dịch tả lợn châu Phi, đàn lợn của gia đình vẫn an toàn, tạo động lực để tiếp tục đầu tư mở rộng quy mô.
Mô hình chăn nuôi lợn an toàn sinh học theo hướng không tiếp xúc được Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh phối hợp với UBND xã Trường Lưu triển khai từ tháng 8/2025 với sự tham gia của 10 hộ dân. Không chỉ mang lại hiệu quả cho các hộ trực tiếp thực hiện, mô hình còn tạo sức lan tỏa, được nhiều người chăn nuôi trên địa bàn quan tâm học tập.
Anh Nguyễn Sĩ Tùng, thôn Trà Sơn cho biết, trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh trên đàn lợn, việc áp dụng quy trình chăn nuôi mới sẽ giúp giảm thiểu rủi ro, bảo vệ đàn vật nuôi và nâng cao hiệu quả sản xuất. Gia đình anh đang từng bước đầu tư để áp dụng mô hình trong thời gian tới.
Điểm nổi bật của mô hình là lấy nguyên tắc hạn chế tối đa sự tiếp xúc của con người, phương tiện và các yếu tố trung gian với khu vực chăn nuôi làm giải pháp phòng bệnh từ gốc. Khi kết hợp đồng bộ với các biện pháp an toàn sinh học khác như vệ sinh, tiêu độc, khử trùng định kỳ và kiểm soát chặt việc ra vào khu vực chuồng nuôi, nguy cơ phát sinh dịch bệnh được giảm đáng kể.

Chuồng nuôi được bao quanh bằng lưới chắn, góp phần hạn chế nguy cơ xâm nhập của mầm bệnh từ bên ngoài.

Đáng chú ý, mô hình không đòi hỏi chi phí đầu tư quá lớn. Với quy mô chăn nuôi nông hộ, tổng kinh phí đầu tư chỉ khoảng 5–7 triệu đồng, chủ yếu dành cho các hạng mục như hố sát trùng trước cửa chuồng, quần áo và ủng bảo hộ, bình phun khử trùng, lưới chắn côn trùng, vôi bột, thuốc sát trùng và khu vực cách ly lợn mới nhập hoặc lợn có biểu hiện bất thường. Đây là mức đầu tư phù hợp, dễ áp dụng đối với đa số hộ chăn nuôi.
Theo ông Nguyễn Hoài Nam, Trưởng phòng Thú y, Chi cục Trồng trọt và Chăn nuôi Hà Tĩnh, sau gần một năm theo dõi, các hộ tham gia mô hình đều thực hiện nghiêm quy trình kỹ thuật, đàn lợn sinh trưởng tốt và không phát sinh dịch bệnh. Kết quả bước đầu cho thấy đây là giải pháp phù hợp trong điều kiện dịch bệnh vẫn còn diễn biến phức tạp, đồng thời là cơ sở để ngành chuyên môn tiếp tục hoàn thiện quy trình và nhân rộng mô hình trên địa bàn tỉnh.
Từ hiệu quả thực tiễn, mô hình chăn nuôi lợn không tiếp xúc được kỳ vọng sẽ trở thành giải pháp quan trọng giúp người chăn nuôi chủ động phòng, chống dịch bệnh, giảm thiểu rủi ro, nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển ngành chăn nuôi theo hướng an toàn, bền vững.

Nguyễn Hoàn
Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh

Tags: Nông thôn mới, Chăn nuôi lợn Chăn nuôi an toàn sinh học Chăn nuôi không tiếp xúc